Frantziako Lehen Inperioa, Napoleondar Inperioa ere deituta, Frantzian Napoleon Bonapartearen agintaldi inperialari deritzon izena da, zeinetan Europako zati handia menperatu zuen. Inperioak 1804tik 1814ra iraun zuen, eta 1815ean ere Ehun Egunetan laburki berrezarri zuten.

Property Value
dbo:abstract
  • Frantziako Lehen Inperioa, Napoleondar Inperioa ere deituta, Frantzian Napoleon Bonapartearen agintaldi inperialari deritzon izena da, zeinetan Europako zati handia menperatu zuen. Inperioak 1804tik 1814ra iraun zuen, eta 1815ean ere Ehun Egunetan laburki berrezarri zuten. Inperioaren hasiera 1804ko maiatzaren 18an kokatzen da, Napoleonek -orduko Lehen Kontsulak- Frantziarren Enperadorearen titulua hartu zuenean. Abenduaren 2an bere buruari eman zion koroa Parisko Notre Dame katedralean. Hirugarren Koalizioak berehala egin zion aurre eratu berriko inperioari. Austerlitzeko guduan garaipen erabakigarria lortzean, Inperioak aurrera egin ahal izan zuen. Napoleonen armadak (La Grande Armée) Prusia 1806an eta Errusia Polonian 1807an (Friedlandeko bataila) garaitu zituen. Ondoren, Tilsiteko hitzarmenarekin (1807ko ekainean), bakea itzuli zen Europara. Iberiar Penintsulan eskua sartzean, azkenean, gerra piztu zen 1808an. Sei urteko gerra horretan larri ahuldu zen Inperioa. 1809an, Bosgarren Koalizioko Austriaren aurka borrokatu zen Frantzia. Garaile berriro aterata, Schönbrunneko Ituna ezarri zuen Napoleonek Habsburgo leinuaren gainean. Errusiarekiko tirabira diplomatikoek Errusiaren inbasio zorigaiztokoa (1812) ekarri zuten. Seigarren Koalizioarekin, Frantziako indarrak Alemaniatik atera ziren 1813an. Napoleonek 1814ko apirilaren 6an abdikatu zuen, Elba uharte txikira erbesteratuta. Hortik 1815ean itzuli zen, baina Waterlooko guduan porrot egitean, Lehenengo Inperioa erori zen atzera bueltarik gabe. Erpinean, 1812an, Frantziako Inperioak 130 departamentu zituela (44 milioi biztanlerekin), 600.000 soldadu zelairatu ahal izan zituen Errusia konkistatzeko. Alemanian, Italian, Espainian eta Varsoviako dukerrian tropa ugari zeukan sakabanatuta, eta Prusia nahiz Austria izeneko aliatutzat ere izan zituen. Inperioaren patua armadari atxikita zegoen. Haren aurreko garaipenek Frantziako Iraultzako hainbat printzipio Europan zehar barreiatu zituen. Jaunarekiko zergak eta beharrak bertan behera utzi ziren Frantziako armadaren aurrera egitean. Polonian izan ezik, aristokraziaren pribilegio oro deuseztatu ziren, eta Napoleondar kodea sartuta, legearen azpian gizaki guztiak berdin ziren. (eu)
  • Frantziako Lehen Inperioa, Napoleondar Inperioa ere deituta, Frantzian Napoleon Bonapartearen agintaldi inperialari deritzon izena da, zeinetan Europako zati handia menperatu zuen. Inperioak 1804tik 1814ra iraun zuen, eta 1815ean ere Ehun Egunetan laburki berrezarri zuten. Inperioaren hasiera 1804ko maiatzaren 18an kokatzen da, Napoleonek -orduko Lehen Kontsulak- Frantziarren Enperadorearen titulua hartu zuenean. Abenduaren 2an bere buruari eman zion koroa Parisko Notre Dame katedralean. Hirugarren Koalizioak berehala egin zion aurre eratu berriko inperioari. Austerlitzeko guduan garaipen erabakigarria lortzean, Inperioak aurrera egin ahal izan zuen. Napoleonen armadak (La Grande Armée) Prusia 1806an eta Errusia Polonian 1807an (Friedlandeko bataila) garaitu zituen. Ondoren, Tilsiteko hitzarmenarekin (1807ko ekainean), bakea itzuli zen Europara. Iberiar Penintsulan eskua sartzean, azkenean, gerra piztu zen 1808an. Sei urteko gerra horretan larri ahuldu zen Inperioa. 1809an, Bosgarren Koalizioko Austriaren aurka borrokatu zen Frantzia. Garaile berriro aterata, Schönbrunneko Ituna ezarri zuen Napoleonek Habsburgo leinuaren gainean. Errusiarekiko tirabira diplomatikoek Errusiaren inbasio zorigaiztokoa (1812) ekarri zuten. Seigarren Koalizioarekin, Frantziako indarrak Alemaniatik atera ziren 1813an. Napoleonek 1814ko apirilaren 6an abdikatu zuen, Elba uharte txikira erbesteratuta. Hortik 1815ean itzuli zen, baina Waterlooko guduan porrot egitean, Lehenengo Inperioa erori zen atzera bueltarik gabe. Erpinean, 1812an, Frantziako Inperioak 130 departamentu zituela (44 milioi biztanlerekin), 600.000 soldadu zelairatu ahal izan zituen Errusia konkistatzeko. Alemanian, Italian, Espainian eta Varsoviako dukerrian tropa ugari zeukan sakabanatuta, eta Prusia nahiz Austria izeneko aliatutzat ere izan zituen. Inperioaren patua armadari atxikita zegoen. Haren aurreko garaipenek Frantziako Iraultzako hainbat printzipio Europan zehar barreiatu zituen. Jaunarekiko zergak eta beharrak bertan behera utzi ziren Frantziako armadaren aurrera egitean. Polonian izan ezik, aristokraziaren pribilegio oro deuseztatu ziren, eta Napoleondar kodea sartuta, legearen azpian gizaki guztiak berdin ziren. (eu)
dbo:thumbnail
dbo:wikiPageID
  • 62905 (xsd:integer)
dbo:wikiPageRevisionID
  • 4794612 (xsd:integer)
prop-eu:a
prop-eu:a1Bandera
  • Flag_of_France.svg
prop-eu:a2Bandera
  • Banner of the Holy Roman Emperor .svg
prop-eu:a3Bandera
  • Flag of the Netherlands.svg
prop-eu:a4Bandera
  • Flag of Genoa.svg
prop-eu:amaieraUrtea
  • 1814 (xsd:integer)
prop-eu:armarria
  • Grandes Armes Impériales .svg
prop-eu:bandera
  • Flag of France.svg
prop-eu:gert
  • Desagerpena
  • Sorrera
prop-eu:gert1Data
  • 1804 (xsd:integer)
prop-eu:gert2Data
  • 1814 (xsd:integer)
prop-eu:gobernua
prop-eu:hasieraUrtea
  • 1804 (xsd:integer)
prop-eu:hiriburuMota
  • Hiriburua
prop-eu:hiriburua
prop-eu:hizkuntza
  • frantsesa
prop-eu:izena
  • Frantziako Lehen Inperioa
prop-eu:izenaBertakoHizkuntzan
  • Empire Français
prop-eu:mapa
  • First French Empire .png
prop-eu:nongo
  • Frantziako
prop-eu:o
prop-eu:o1Bandera
  • Naval_Ensign_of_the_Kingdom_of_France.svg
prop-eu:o2Bandera
  • Prinsenvlag.svg
prop-eu:o3Bandera
  • Flag of Moresnet.svg
prop-eu:o4Bandera
  • Savoie flag.svg
prop-eu:o5Bandera
  • Flag of the Habsburg Monarchy.svg
prop-eu:o6Bandera
  • Flag of Luxembourg.svg
prop-eu:o7Bandera
  • Bandiera del granducato di Toscana .gif
dct:subject
rdfs:comment
  • Frantziako Lehen Inperioa, Napoleondar Inperioa ere deituta, Frantzian Napoleon Bonapartearen agintaldi inperialari deritzon izena da, zeinetan Europako zati handia menperatu zuen. Inperioak 1804tik 1814ra iraun zuen, eta 1815ean ere Ehun Egunetan laburki berrezarri zuten. (eu)
  • Frantziako Lehen Inperioa, Napoleondar Inperioa ere deituta, Frantzian Napoleon Bonapartearen agintaldi inperialari deritzon izena da, zeinetan Europako zati handia menperatu zuen. Inperioak 1804tik 1814ra iraun zuen, eta 1815ean ere Ehun Egunetan laburki berrezarri zuten. (eu)
rdfs:label
  • Frantziako Lehen Inperioa (eu)
  • Frantziako Lehen Inperioa (eu)
owl:sameAs
prov:wasDerivedFrom
foaf:depiction
foaf:isPrimaryTopicOf
is dbo:citizenship of
is dbo:nationality of
is dbo:wikiPageRedirects of
is prop-eu:a of
is prop-eu:o of
is foaf:primaryTopic of